Hlynur Óskarsson, prófessor við Landbúnaðarháskóla Íslands, sýnir nemendum sínum svæðið Hestmýri/Mávahlíð með kennsluefni í höndunum. Mynd: Leon Camillo Brandl, maí 2026
Hlynur Óskarsson, prófessor við Landbúnaðarháskóla Íslands, sýnir nemendum sínum svæðið Hestmýri/Mávahlíð með kennsluefni í höndunum. Mynd: Leon Camillo Brandl, maí 2026
Mýralíf eykur færni næstu kynslóðar vísindamanna og sérfræðinga
17.07.2026

Mýralíf hefur í nánu samstarfi við Landbúnaðarháskóla Íslands verið nýtt til kennslu fyrir nemendur í meistaranámi í endurheimt vistkerfa. Með því hefur þeim meðal annars verið gert kleift að taka þátt í skipulagningu, framkvæmd og vöktun endurheimtarverkefna.

Elisabeth Bernard, verkefnastjóri Mýralífs, kynnti markmið verkefnisins fyrir nemendum síðastliðið vor, auk umfangs þess og aðferða við endurheimt sem beitt verður. Hluti af kennslunni var vettvangsferð á eitt af endurheimtarsvæðunum á Hvanneyri, þar sem farið var yfir hagnýta þætti við skipulagningu endurheimtar.

Í vettvangsferðinni skoðuðu nemendur hvernig viðmiðunarsvæði eru valin og ræddu mikilvægi þess að virkja hagaðila í endurheimtarverkefnum. Vettvangsferðin varpaði ljósi á hvernig skipulagning endurheimtar felur oft í sér að vega og meta ólíka hagsmuni og vinna með landeigendum og öðrum hagaðilum að hagnýtum lausnum.

Elisabeth Bernard, verkefnastjóri Mýralífs, kynnti verkefnið fyrir nemendum, fyrst í kennslustofu og svo á endurheimtarsvæðinu í Andakíl. Mynd: Berglind Orradóttir, lektor við LBHÍ, apríl 2026
Elisabeth Bernard, verkefnastjóri Mýralífs, kynnti verkefnið fyrir nemendum, fyrst í kennslustofu og svo á endurheimtarsvæðinu í Andakíl. Mynd: Berglind Orradóttir, lektor við LBHÍ, apríl 2026

Svæðin nýtt sem „útikennslustofur“

Í námskeiðinu Endurheimt votlendis heimsóttu nemendurnir nokkur endurheimtarsvæði Mýralífs. Segja má að svæðin hafi verið nýtt sem „útikennslustofur“ þar sem nemendur gátu æft sig í að skoða svæði og beita aðferðum við vistfræðilegt mat. Þeir mátu möguleika á endurheimt, ræddu áskoranir sem tengdust hverju svæði og könnuðu mögulegar aðferðir við endurheimt – og öðluðust þannig reynslu af því að beita meginreglum um sjálfbæra vistheimt.

„Að hafa Mýralífs-verkefnið svona nálægt hefur verið mjög dýrmætt fyrir nám mitt. Ég hef getað tengt fræðilegan bakgrunn úr námskeiðunum mínum við raunverulegt endurheimtarverkefni. Ég hef líka verið svo heppin að geta tengt meistararannsóknarverkefnið mitt við eitt af endurheimtarsvæðunum.“ Mari Skjereng, meistaranemi í endurheimt vistkerfa.

Nemendurnir kynntust jafnframt öðrum mikilvægum votlendisverkefnum á Vesturlandi þar sem þeir lærðu aðferðir við endurheimt og ræddu hugmyndir sem tengjast henni. Með því að skoða REWET-verkefnið og mælistöð þess fyrir gasflæði, auk endurheimtarsvæða votlendis á Mýrum á Snæfellsnesi, jókst þekking þeirra á vöktun ólífrænna þátta og líffjölbreytni í ferskvatni, sem Mýralíf tekur einnig á.

Heimsókn á REWET-svæðið. Mynd: Leon Camillo Brandl, maí 2026
Heimsókn á REWET-svæðið. Mynd: Leon Camillo Brandl, maí 2026

Nemendur í endurheimt vistkerfa fengu einnig að taka þátt í vinnustofu þar sem farið var yfir nýútgefnar vöktunarleiðbeiningar Mýralífs. Þessar leiðbeiningar eru lykilskjal í verkefninu þar sem safnað er saman öllum aðferðum og hugmyndafræðilegum verkfærum innan samstarfshópsins til að byggja upp öflugt og strangt mat eftir endurheimt, í samræmi við leiðbeiningar frá framkvæmdastjórn Evrópusambandsins.

Heimsókn á mýrasvæðin með Jóhannesi Guðbrandssyni, sérfræðingi hjá Hafrannsóknastofnun, þar sem veiddur er fiskur til að fylgjast með líffjölbreytni í ferskvatni í endurheimtu votlendi, eins og áætlað er í Mýralífi. Mynd: Leon Camillo Brandl, maí 2026
Heimsókn á mýrasvæðin með Jóhannesi Guðbrandssyni, sérfræðingi hjá Hafrannsóknastofnun, þar sem veiddur er fiskur til að fylgjast með líffjölbreytni í ferskvatni í endurheimtu votlendi, eins og áætlað er í Mýralífi. Mynd: Leon Camillo Brandl, maí 2026

Með hagnýtri reynslu sinni af vettvangi og fræðilegri þekkingu gáfu þau uppbyggilega endurgjöf og ræddu mögulegar úrbætur á vöktunarrammanum, sem síðan var sendur aftur til vísindamanna verkefnisins.

„Ég get ekki lagt nægilega mikla áherslu á ávinning af þátttöku okkar í Mýralífs-verkefninu. Með vettvangsheimsóknum og gagnvirkri yfirferð áætlana höfum við öðlast hagnýta reynslu í þróun aðferða og tengsla sem eru nauðsynleg fyrir langtímaendurheimt.“ Lauren Elizabeth Becker, meistaranemi í endurheimt vistkerfa.

Mikilvægt að auka áhuga ungs fólks

Eitt af markmiðum Mýralífs er að hvetja til þess að vísindalegra gagna sé aflað og frekari rannsókna til að öðlast meiri þekkingu á láglendisvotlendi og vistfræði þess á Íslandi. Þess vegna er mikilvægt að auka áhuga ungs fólks og leitast við að taka þátt í menntun nýrrar kynslóðar vísindamanna og sérfræðinga sem munu hafa bein tengsl við raunveruleg endurheimtarverkefni í gegnum nám sitt.

Mýralíf mun ekki aðeins halda áfram að leggja sitt af mörkum til menntunar nýrrar kynslóðar, heldur verður sérstakt námskeið þróað fyrir þá sem vilja læra meira um viðfangsefnið eftir útskrift.

Nemendur í endurheimt vistkerfa Mynd: Elisabeth Bernard, maí 2026
Nemendur í endurheimt vistkerfa Mynd: Elisabeth Bernard, maí 2026
lógó

Meðfjármagnað af Evrópusambandinu. Skoðanir og álit sem hér koma fram eru þó eingöngu á ábyrgð höfundar/höfunda og endurspegla ekki endilega skoðanir Evrópusambandsins eða CINEA. Hvorki Evrópusambandið né styrkveitandi getur borið ábyrgð á þeim.

lógó: lífið